विचार

कोरोनाले बढाएको माया

हाम्रो वि.सं. २०५६ मा प्रेम विवाह भएको हो, प्रेम सम्बन्धमा धेरै उतारचढाव, अनुभव गर्ने अवसरसँगै मिल्यो ।विश्व अहिले कोरोना महामारीको सन्त्रासमा रहेको समयमा पनि यो के विषय होला भन्ने लाग्न सक्छ ? नेपालमा पनि महामारीको ठूलो रुपसँगै सरकार तथा दलका नेता उल्टो बाटो, सत्ता र पदको खिचातानीमा व्यस्त रहेका छन् । म आफू पनि महामारीबाट सचेत रहदा रहदै विगत १५ दिनदेखि कोरोना संक्रमित भई घरको एउटा कोठामा बसिरहेको छु ।सुरुमा मलाई कार्तिक ३ गते कोरोना पोजेटिभ देखियो । त्यस समयमा… पुरा पढौ

के नेकपा बिभाजन होला? भए को कहाँ पुग्ला?

सत्तासिन दल नेकपाको आन्तरिक किचलोले फेरी एक पटक नेपालको राजनीतिक बजार तताएको छ। उसो त बजार तताउने क्रम भने पहिलो पटक होइन। सन् २०१८ मे को १७ तारिकमा एकता प्रक्रिया सम्पन्न भएदेखि कैयौं उत्तर-चढावका बीच नेकपा गुज्रिसकेको छ। निरन्तरतामा कुनै क्रमभंगता आएन भने यस्तो गुज्रने क्रम जारी नै रहनेछ र पार्टी अध्यक्षहरु मध्य एकले अर्कालाई निल्ने, निल्न नसके गलाउने, थकाउने र आफु सधैं शक्तिशाली अध्यक्ष कायम भैरहने प्रक्रिया जारी रहनेछ। के थियो ? एकताको पृष्ठभूमी : सन् २०१७ को मे… पुरा पढौ

राजनैतिक पार्टीका कार्यकर्ताहरुलाई एउटा यक्ष प्रश्न, तपाईहरु अनुचर कि नागरिक ?

राजा बोला रात हैरानी बोली रात हैमन्त्री बोला रात हैचपरासी वोला रात हैसुबह सुबहकी बात है ।कवि गोरख पाण्डेका शव्दहरु हुन् यी । यो सुन्दर विम्वले नेताहरु त के सिने कलाकारका मन्दिर बनाएर आरती गर्ने र मृत्युमा आत्मदाह गर्ने पटमुर्ख संस्कृतिको विशेष गरी गरीव र अविकसित औपनिवेसिक, अर्ध औपनिबेसिक देश र त्यो समाजको तथाकथित शिक्षित र जागरुक मानिएका समाजका अगुवाहरुको सजिव चित्रण गर्दछ ।आम नेपालीलाई स्मरण भएको हुनु पर्दछ नेपाली कांग्रेसका नेता गिरिजाप्रसाद कोइरालाले ग्रयाण्ड डिजाइनको अमोध अस्त्र प्रयोग गरेर… पुरा पढौ

‘कोराना संक्रमित हुनु अपराध होइन, सकारात्मक धारणाको विकास गरौं’

विश्वव्यापी महामारीका रुपमा फैलिएको नोभल कोरोना भाईरस (कोभिड–१९) हाम्रो परिवारमा पनि थाहा नै नदिई प्रवेश गर्यो । स्वास्थ्य सतर्कताको बारेमा सचेत रहेर सतर्कता अप्नाउँदा अप्नाउँदै पनि कहाँ नेर के गल्ति हुन पुग्यो ठम्याउनै गाह्रो भो । त्यसो त कतिपय राजनीतिक जिम्मेवारीका हिसाबले बैठकहरुमा उपस्थिती हुनै पर्ने अवस्था आउँछ । कोभिड–१९ रोकथामका कतिपय कुराहरु ध्यान दिदा दिदैपनि कुन समय कसरी कोरोना भाइरस शरीरमा छिर्यो पत्तै भएन । म गत असोज २८ गतेको दिन विहानैदेखी कार्यक्रमहरुमा जानु पर्ने भएकाले घरमै हल्का शारीरिक… पुरा पढौ

आत्मबलले जितिन्छ कोरोना : राम गुरुङ ( फोटो पत्रकार)

विश्वलाई नै आतंकीत बनाउँदै डडेलो झैं फैलिएको कोरोना जति सचेत हुँदा पनि मलाई पनि २४ दिन अघि संक्रमण भएरै छाड्यो । मुटुको समस्या भएका, अपरेसन गरेकाहरुलाई कोरोनाले अरु सामान्यलाई भन्दा दुःख दिन्छ भन्ने समाचार सुन्दै र पढ्दै आएको थिएँ । त्यसैले पनि म कोरोना लाग्नै नदिन सचेत थिएँ । मुटुको भल्भले काम नगरकोले मेराे २४ वर्ष अघि नै भल्भ फेरिएको थियो । डा भगवान कोइराला मेरोलागि भगवान बनेर सफल अप्रेसन गर्नु भएको थियो । कोरोना संक्रमण भएपछि उहाँलाई फोन गरेँ… पुरा पढौ

अमेरीका पुगेका एक विद्यार्थीले भने : ‘सरकारलाई तिर्ने कर महावीर पुनजस्ता सपुतलाई दिनुपर्छ जस्तो लाग्छ’

बेलुकाको ७ बज्यो, म मेरो रिसर्चको डेटामा काम गर्दै थिएँ। यत्तिकैमा युट्यूवमा महाबीर पुनको अन्तरवार्ताको नोटिफिकेसन आयो र खोलेर हेरे। तेसपछी केही लेख्न मन लाग्यो। म हाल अमेरिकाको North Dakota State University मा Master's in Agricultural and Biosystem Engineering पढ्दै छु। म अमेरिका आएको ९ महिना भयो। मेरो रिसर्च मकै उत्पादनमा Artificial Intelligence and Machine Learning को प्रयोग कसरी गर्ने र IT को प्रयोग गरेर मकैको उत्पादन कसरी बढाउने भन्ने बिसयमा हो। (Machine Learning and Deep Learning Network for Crop… पुरा पढौ

कोरोनाले उपहार स्वरुप दिएको फुर्सद र दिमागमा उठेको एउटा सोच !

हामीले जुन सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गर्छौं त्यो हाम्रो खानाको थाल जस्तै लाग्छ मलाई ! जुन थालमा खायो त्यही थालमा चुठ्न मन लाग्दैन मलाई फेरि ! त्यसैले मैले आजसम्म फेसबुक प्रयोगकर्ताहरूलाई "फेसबुके" र फेसबुक ( Facebook) को फाउन्डर सीईओ मार्क जुकरबर्ग (Mark Zuckerberg) लाई "जुके" भनेर सम्बोधन गरेकी छैन !सबै तप्का र क्षेत्रमा सदुपयोग गर्ने र दुरुपयोग गर्नेहरू त हुन्छन् नै । त्यो व्यक्ति विशेषको प्रकृति र प्रबृत्तिमा निर्भर रहने कुरा भएको कारणले आफ्नो बाहेक अरूका बारेमा मलाई भन्नू केही छैन… पुरा पढौ

‘लिंकनले आफ्नो बालक छोराको गुरुलाई लेखेको चिठी‘

मेरा छोरा/छोरीले के सिकोस् !राजनीतिक क्षेत्रमा व्यस्त हुने राजनीतिज्ञहरु प्रायजसो घरव्यवहारमा समय दिन नसक्ने खालमा हुन्छन् । सँधैजसो राजनीतिक र सामाजिक क्रियाकलापमा व्यस्त हुँदा आफ्नो परिवार र बालबच्चाहरुको हेरचाह अन्य अभिभावकको थाप्लोमा परेका समस्याहरु प्रसस्त पाइन्छन् तर विश्व राजनीतिक रंगमञ्चका चर्चित केही राजनीतिक व्यक्तित्वहरुले भने आफ्नो परिवारका लागि निकै चिन्ता लिएको पाइन्छ । त्यस्तै,राजनीतिज्ञहरुमध्ये अमेरिका पूर्वराष्ट्रपति अब्रहाम लिंकन पर्दछन्, जसले आफ्नो छोरो पढ्ने विद्यालयका प्रधानाध्यापकलाई दिव्य उपदेशका शैलीमा एउटा महत्वपूर्ण चिठी लेखेका थिए, ‘मेरो छोरोले के सिकोस भन्ने शीर्षक’ मा… पुरा पढौ

‘हाम्रा चाडवाडहरुलाई प्रविधिमैत्री बनाऔं ‘

हाम्रा संस्कार र संस्कृतिहरू मानव सभ्यताको उत्पति सँगसँगै बिस्तारै विकसित हुँदै हुँदै आए । आज यी संस्कार र संस्कृतिहरू यस्तो विषम र अप्ठ्यारो अवस्थामा मनाउन पर्ने गरि सिर्जित भएका छन् । हामी करिब नौ महिनादेखि कोरोना कहरका कारणले परम्परागतरुपमा बनाउँदै आइरहेका चाडपर्वहरु भौतिक रुपमा उपस्थित भई मनाउन सकिने अवस्था रहेन । हामीले यो बेला प्रविधिको प्रयोग गर्दै विभिन्न खालका रचनात्मक कामहरु गर्ने कोसिस गरौं र त्यस्ता रचनात्मक कार्यहरुलाई विभिन्न क्षेत्रमा बहुउपयोगी क्षेत्रको रुपमा विकास गर्दै आयौं । हिजोको अवस्थासम्म डिजिटल… पुरा पढौ

कोभिड १९ : दशैं कसरी मनाउने ?

कोरोना कहरबीच हाम्रो महान् पर्व दशैं भित्रिएको छ । एकअर्काबीचको सामिप्ता र आत्मियतामा जोड्ने पर्वहरु अहिले भौतिक उपस्थितिबाट टाढा रहेर मनाउनु पर्ने बाध्यता छ । मानवशास्त्रको इतिहासमा धेरैचोटि यस्तो महामारी आएका छन् । झट्ट हेर्दा यो जनस्वास्थ्यको विषय मात्र हो कि जस्तो पनि लाग्छ तर यो सामाजिक विषय पनि हो । यो भाइरसको उत्पत्ति चिनमा भयो । विस्तारै फैलैदै अन्य देशहरु पुग्यो । धेरै संङ्क्रमित भए धेरैको मृत्यु भयो । मानवीय जीवनको विविध पक्षमा यसको प्रवेश भयो । यसले सामाजिक… पुरा पढौ